Thông báo, lịch trình và từ vựng dịch vụ đời sống hằng ngày

Từ vựng về công việc bán thời gian

• アルバイト(arubaito, công việc bán thời gian) — công việc làm thêm có giờ làm có thể sắp xếp. Ví dụ: 週末だけアルバイトをしています。
• 店長(てんちょう, quản lý cửa hàng) — người điều hành cửa hàng và sắp xếp nhân viên bán thời gian. Ví dụ: 店長に相談して、シフトを変えてもらいました。
• シフト(shifuto, ca làm việc) — việc phân chia ngày và giờ làm việc. Ở một số nơi, người làm việc được tự chọn ca của mình. Ví dụ: 来週のシフトを確認します。
• 慣れる(なれる, quen với) — đã quen sau khi làm việc gì đó nhiều lần, thường là sau khi gặp khó khăn lúc đầu. Ví dụ: 最初は難しかったですが、今は仕事に慣れました。
• 大変(たいへん, vất vả/khó khăn) — diễn tả việc gì đó khó khăn hoặc mệt mỏi. Ví dụ: 初めての仕事は大変でした。
• 減らす(へらす, giảm bớt) — làm cho số lượng trở nên ít hơn. Trái nghĩa là 増やす(ふやす, tăng thêm). Ví dụ: 忙しい月は、働く日を減らします。
• 〜てもらう(nhận hành động từ người khác) — dùng khi người khác làm điều gì đó cho mình với lòng biết ơn. Ví dụ: 先輩に作り方を教えてもらいました。
• 頼む(たのむ, nhờ vả) — nhờ người khác làm việc gì đó, ví dụ thay đổi giờ làm. Ví dụ: 友だちに荷物を運んでくれるように頼みました。
• 時間帯(じかんたい, khung giờ) — từ chỉ thời gian như 朝(あさ, buổi sáng), 午前(ごぜん, buổi sáng trước trưa), 午後(ごご, buổi chiều sau trưa), 夕方(ゆうがた, chiều tối), 夜(よる, ban đêm). Ví dụ: 夕方の五時から九時まで働きます。
• 〜ことになる(được quyết định là) — diễn tả quyết định hoặc tình trạng đã được bên khác định sẵn, không phải mong muốn của bản thân. Ví dụ: 来月から日曜日も働くことになりました。

Từ vựng về bệnh tật và điều trị

Bài đọc về sức khỏe thường có từ vựng về bệnh tật, khám bệnh và thuốc men.

• 病院(びょういん, bệnh viện) và 医者(いしゃ, bác sĩ) — nơi và người khám, chữa bệnh cho bệnh nhân. Ví dụ: 熱があるので、病院へ行きました。
• 風邪をひく(かぜをひく, bị cảm) — mẫu này dùng để nói bắt đầu bị cảm cúm hoặc cảm lạnh. Ví dụ: 昨日から風邪をひいています。
• 薬(くすり, thuốc) — thuốc do bác sĩ kê đơn. 薬を出す(kê thuốc) do bác sĩ thực hiện, còn 薬をもらう(nhận thuốc) do bệnh nhân thực hiện. Ví dụ: 医者に薬を出してもらいました。
• 薬局/薬屋(やっきょく/くすりや, hiệu thuốc) — nơi mua thuốc theo đơn. Ví dụ: 薬局で薬をもらってから帰ります。
• 〜分(〜ぶん, lượng dùng cho ... ngày) — dùng cho thuốc, ví dụ 一週間分 nghĩa là thuốc dùng cho một tuần. Ví dụ: 一週間分の薬をください。
• 食後(しょくご, sau bữa ăn) và 食前(しょくぜん, trước bữa ăn) — cách uống thuốc. Ví dụ: 薬は食後に飲んでください。
• 痛い(いたい, đau) — diễn tả cảm giác đau ở một bộ phận cơ thể. Ví dụ: 足が痛くて、長く歩けません。
• けが(vết thương) — thương tích do tai nạn hoặc khi vận động thể thao. Ví dụ: 練習中にけがをしました。
• 休む(やすむ, nghỉ ngơi/nghỉ làm) — không đi làm hoặc đi học, hoặc ngừng hoạt động để hồi phục. Ví dụ: 熱が出たので、今日は会社を休みました。
• 〜てください(xin hãy ...) — bác sĩ đưa ra lời khuyên bằng mẫu này. Ví dụ: 今日はゆっくり休んでください。
• 受付(うけつけ, quầy tiếp nhận), 保険証(ほけんしょう, thẻ bảo hiểm y tế), 待合室(まちあいしつ, phòng chờ) — các khâu trong quá trình khám chữa bệnh tại bệnh viện. Ví dụ: 受付で保険証を見せます。
• 楽になる(らくになる, trở nên dễ chịu hơn) — tình trạng được cải thiện sau khi bị bệnh. Ví dụ: 薬を飲んで、体が楽になりました。
• 心配(しんぱい, lo lắng) và 体の調子(からだのちょうし, tình trạng cơ thể) — tình trạng cơ thể và cảm giác lo âu. Mẫu 〜てしまう diễn tả sự hối tiếc hoặc việc xảy ra ngoài ý muốn. Ví dụ: 寝坊してしまって、少し心配になりました。

Từ vựng về sở thích và hoạt động cuối tuần

Bài đọc về hoạt động lúc rảnh rỗi thường dùng từ vựng về sở thích và địa điểm giải trí.

• 趣味(しゅみ, sở thích) — hoạt động yêu thích để lấp đầy thời gian rảnh. Ví dụ: 私の趣味は絵をかくことです。
• 写真を撮る(しゃしんをとる, chụp ảnh) — 撮る nghĩa là chụp hình bằng máy ảnh. Ví dụ: 旅行先で写真を撮るのが楽しいです。
• 公園(こうえん, công viên), 山(やま, núi), 海(うみ, biển) — địa điểm giải trí. Mẫu 〜へ行く diễn tả đích đến. Ví dụ: 週末は海へ行くつもりです。
• ハイキング(haikingu, đi bộ đường dài) — đi bộ leo núi hoặc đồi để giải trí. Ví dụ: 夏は山でハイキングをします。
• 散歩(さんぽ, đi dạo) — đi bộ thong thả quanh nhà hoặc trong công viên. Ví dụ: 夕食の前に散歩します。
• 料理(りょうり, món ăn/nấu ăn) — hoạt động nấu nướng. Mẫu 〜のが好きです dùng để diễn tả việc thích một hoạt động nào đó. Ví dụ: 休みの日に料理をするのが好きです。
• 得意(とくい, giỏi) và 苦手(にがて, không giỏi) — hai từ trái nghĩa nhau. Ví dụ: 私は泳ぐのが得意です。
• 毎週(まいしゅう, mỗi tuần) — diễn tả thói quen định kỳ. Ví dụ: 毎週土曜日は図書館へ行きます。
• 一番(いちばん, nhất) — diễn tả điều được thích nhất. Ví dụ: 花の写真を撮るのが一番好きです。
• コンテスト(kontes, cuộc thi), 賞(しょう, giải thưởng), 結果(けっか, kết quả) — từ vựng về các cuộc thi. Mẫu 〜ことより (hơn là ...) dùng để so sánh hai việc. Ví dụ: 勝つことより、楽しむことを大切にします。

Từ vựng về thư viện và mượn sách

Bài đọc về thư viện thường có quy định mượn sách và các từ vựng sau.

• 図書館(としょかん, thư viện) — nơi đọc sách và mượn sách. Ví dụ: 図書館で本を借ります。
• 借りる(かりる, mượn) và 貸す(かす, cho mượn) — 借りる dùng cho người mượn, còn 貸す dùng cho người cho mượn. Ví dụ: 友だちに辞書を貸しました。
• 返す(かえす, trả lại) — trả lại đồ đã mượn. Ví dụ: 借りた本は来週返します。
• 延長(えんちょう, gia hạn) — gia hạn thời gian mượn. Mẫu 延長する được dùng với động từ này. Ví dụ: 本の貸出期間を延長しました。
• 辞書(じしょ, từ điển) và 雑誌(ざっし, tạp chí) — tài liệu đọc thường bị giới hạn việc mượn, ví dụ chỉ được đọc trong tòa nhà. Ví dụ: 雑誌は館内だけで読めます。
• 〜冊(〜さつ, đơn vị đếm sách) — đơn vị đếm sách. Ví dụ: 本を三冊借りました。
• 〜週間(〜しゅうかん, ... tuần) — đơn vị đo khoảng thời gian. Ví dụ: 二週間後に返してください。
• 〜なければならない(phải) — diễn tả nghĩa vụ. Ví dụ: 明日までに本を返さなければなりません。
• 借りられる(かりられる, có thể mượn) — dạng khả năng của 借りる. Ví dụ: この本は一度に二冊借りられます。
• 開く(あく, mở) — dùng cho nơi đang hoạt động, như 開いています. Ví dụ: 図書館は午前九時から開いています。
• 〜だけ(chỉ) — giới hạn điều gì đó. Ví dụ: この部屋では勉強だけできます。

Từ vựng về giao thông

Bài đọc về di chuyển thường nhắc đến phương tiện, cách di chuyển và tình trạng trên đường.

• 電車(でんしゃ, tàu điện) — tàu điện thông thường. Ví dụ: 電車で学校へ行きます。
• 新幹線(しんかんせん, tàu cao tốc) — tàu cao tốc liên tỉnh. Thường nhanh hơn nhưng đắt hơn. Ví dụ: 新幹線で大阪へ行きました。
• バス(basu, xe buýt) — phương tiện công cộng trên đường. Ví dụ: 駅からバスに乗りました。
• 乗る(のる, lên) và 降りる(おりる, xuống) — dùng để lên và xuống phương tiện. Ví dụ: 次の駅で降ります。
• 乗り換え(のりかえ, chuyển tuyến/chuyển phương tiện) — chuyển sang phương tiện khác giữa đường. Ví dụ: 乗り換えは一回だけです。
• 駅(えき, nhà ga) — nơi lên và xuống tàu. Ví dụ: 駅まで歩きます。
• 込む(こむ, đông đúc) — phương tiện có nhiều hành khách. Trái nghĩa là 空いている(すいている, vắng). Ví dụ: 朝の電車はとても込んでいます。
• 立つ(たつ, đứng) và 座る(すわる, ngồi) — tình trạng của hành khách trên phương tiện. Ví dụ: 電車が込んでいて、立っている人が多いです。
• 〜分かかる(mất ... phút) — diễn tả thời gian di chuyển. Ví dụ: 空港まで三十分かかります。
• 〜で行く(đi bằng ...) — diễn tả phương tiện được dùng. Ví dụ: 友だちと車で行きます。

Từ vựng về mua sắm thực phẩm

Bài đọc về mua sắm thường có tên thực phẩm, đơn vị đếm và cách tính giá.

• スーパー(supermarket, siêu thị) — cửa hàng tự chọn để mua thực phẩm hằng ngày. Ví dụ: 夕方、スーパーで買い物をします。
• 買い物(かいもの, mua sắm) — hoạt động mua đồ. Ví dụ: 週末にまとめて買い物をします。
• 牛乳(ぎゅうにゅう, sữa bò) và 卵(たまご, trứng) — ví dụ về thực phẩm. Ví dụ: 朝は牛乳を飲みます。
• 〜本(〜ほん, đơn vị đếm vật dài hoặc chai) — 一本(いっぽん), 二本(にほん), 三本(さんぼん). Ví dụ: 牛乳を二本買いました。
• 〜個(〜こ, đơn vị đếm vật nhỏ) và 〜パック(gói/hộp đóng sẵn) — đơn vị cho trứng và sản phẩm đóng gói. Ví dụ: たまごを一パック買いました。
• 袋(ふくろ, túi nilon) — レジで袋がいらないと言う nghĩa là nói với thu ngân rằng không cần túi. Ví dụ: 袋はいりません。
• レジ(kasir, quầy thu ngân) — nơi thanh toán hàng hóa. Ví dụ: レジで代金を払います。
• 値段(ねだん, giá) — giá của hàng hóa. Trái nghĩa là 高い(たかい, đắt) và 安い(やすい, rẻ). Ví dụ: 今日は肉が安いです。
• まとめて買う(mua gộp một lần) — mua nhiều món cùng lúc cho nhiều ngày. Ví dụ: 一週間分をまとめて買います。
• 野菜(やさい, rau củ), 肉(にく, thịt), 魚(さかな, cá) — các nhóm thực phẩm. Ví dụ: 野菜は少なめに買いました。
• 冷蔵庫(れいぞうこ, tủ lạnh) — nơi bảo quản thực phẩm lạnh. Mẫu 〜がいっぱい (đầy) dùng để chỉ nơi không còn chứa thêm được. Ví dụ: 冷蔵庫がいっぱいなので、もう入りません。
• やめる(thôi, hủy) — hủy bỏ kế hoạch. Mẫu 〜ようと思ったが、やめた dùng để diễn tả kế hoạch đã bị hủy bỏ. Ví dụ: 買おうと思いましたが、やめました。

Thông báo tuyển dụng công việc bán thời gian

Thông báo tuyển dụng công việc bán thời gian thường có mục điều kiện, giờ làm việc và lương. Các từ vựng cần hiểu như sau.

• 募集(ぼしゅう, tuyển dụng) — thông báo rằng một vị trí đang mở tuyển. Ví dụ: アルバイトを募集しています。
• 時給(じきゅう, lương theo giờ) — mức lương được trả cho mỗi giờ làm việc. Ví dụ: 時給は千円です。
• 条件(じょうけん, điều kiện) — những yêu cầu mà ứng viên phải đáp ứng. Ví dụ: 条件を確認してから応募します。
• 経験なし(けいけんなし, không cần kinh nghiệm) và 〜OK(được, chấp nhận) — cho biết ứng viên chưa có kinh nghiệm vẫn có thể ứng tuyển. Ví dụ: 経験なしでも大丈夫です。
• 〜が好きな人 / 〜ができる人(người thích ... / người có thể ...) — mẫu diễn tả tiêu chuẩn của ứng viên. Ví dụ: 日本語が話せる人を探しています。
• 曜日(ようび, thứ trong tuần) — 月〜金 nghĩa là từ thứ Hai đến thứ Sáu. 土・日 nghĩa là thứ Bảy và Chủ nhật. 毎日 nghĩa là mỗi ngày.
• 人数(にんずう, số người) và 〜人(〜にん, ... người) — số người cần tuyển. Ví dụ: 二人募集しています。
• 〜から働ける(có thể làm việc từ ...) — mẫu dạng khả năng để diễn tả thời điểm có thể bắt đầu làm việc. Ví dụ: 午前から働ける人を探しています。

Từ vựng về việc nhà

Bài đọc về việc nhà thường nhắc đến cách phân chia công việc và các hoạt động dọn dẹp nhà cửa.

• 家事(かじ, việc nhà) — công việc nhà như nấu ăn, giặt giũ và dọn dẹp. Ví dụ: 家事を家族で分けています。
• 掃除(そうじ, dọn dẹp) — dọn dẹp phòng ốc. Ví dụ: 部屋の掃除をします。
• 洗濯(せんたく, giặt giũ) — hoạt động giặt quần áo. Ví dụ: 父が洗濯をします。
• 皿洗い(さらあらい, rửa bát đĩa) và 皿を洗う(さらをあらう, rửa bát đĩa) — công việc làm sạch dụng cụ ăn uống. Ví dụ: 夕食のあと、皿を洗います。
• ご飯を作る(ごはんをつくる, nấu cơm) — nấu thức ăn. Ví dụ: 母は毎朝ご飯を作ります。
• 窓をふく(まどをふく, lau cửa sổ) — lau kính bằng khăn. Ví dụ: 窓もふきました。
• 手伝う(てつだう, giúp đỡ) — giúp việc của người khác. Ví dụ: 家族で手伝い合うことが大切です。
• 分ける(わける, chia) — chia công việc. Ví dụ: 仕事を分けて行います。
• 〜ことになっている(đã được quy định là ...) — diễn tả quy tắc hoặc sự phân chia đã được định sẵn. Ví dụ: 週末に洗濯をすることになっています。
• 〜ながら(vừa ... vừa ...) — hai hoạt động được làm cùng lúc. Ví dụ: 音楽を聞きながら料理をします。
• 朝ごはん(あさごはん, bữa sáng) và 夕ごはん(ゆうごはん, bữa tối) — các bữa ăn trong ngày. Ví dụ: 夕ごはんのあとに片づけます。

Quy định phân loại và đổ rác

Bảng quy định đổ rác thường ghi loại rác, ngày đổ và giờ giới hạn. Các từ vựng cần ghi nhớ như sau.

• ごみを出す(ごみをだす, đổ rác) — để rác ở nơi thu gom vào ngày đã quy định. Ví dụ: 今朝ごみを出しました。
• 燃えるごみ(もえるごみ, rác cháy được) và 燃えないごみ(もえないごみ, rác không cháy được) — hai loại rác thông thường.
• 資源ごみ(しげんごみ, rác tái chế) — ví dụ chai và lon, được đổ vào ngày riêng.
• ペットボトル(petto botoru, chai nhựa) — rác chai nhựa được đổ vào ngày nhất định.
• 大きいごみ(おおきいごみ, rác cỡ lớn) — rác kích thước lớn phải đặt lịch trước qua điện thoại. Ví dụ: 大きいごみは電話で予約します。
• 予約(よやく, đặt trước) — đặt chỗ hoặc dịch vụ trước.
• 第2・第4〜曜日(だいに・だいよん〜ようび, thứ ... tuần thứ 2 và thứ 4) — mẫu chỉ tuần cụ thể trong tháng.
• 〜まで(đến ... giờ) — giới hạn thời gian thu gom. Ví dụ: 朝八時までに出してください。
• 明日(あした)・昨日(きのう) — từ chỉ ngày kế tiếp và ngày trước đó. Việc tính ngày được thực hiện từ ngày hiện tại. Ví dụ: 今日が水曜日なら、明日は木曜日です.

Lịch học lớp tiếng Nhật

Thông báo lịch lớp học thường gồm tên lớp, ngày, giờ và số chỗ trống. Các từ vựng thường gặp như sau.

• クラス(kurasu, lớp học) — nhóm học theo lịch nhất định. Ví dụ: 来月から新しいクラスが始まります。
• 初級(しょきゅう, trình độ sơ cấp), 会話(かいわ, hội thoại), 文法(ぶんぽう, ngữ pháp) — các loại lớp tiếng Nhật. Ví dụ: 文法のクラスに申し込みました。
• 空き(あき, chỗ trống) — số chỗ vẫn còn. Mẫu 空きがある nghĩa là vẫn còn chỗ. Ví dụ: このクラスは空きが三人あります。
• 満員(まんいん, đã đủ người) — không còn chỗ. Ví dụ: そのクラスは満員です。
• 〜人(〜にん, ... người) — đơn vị đếm người. Dạng đặc biệt cho một người là 一人(ひとり) và hai người là 二人(ふたり).
• 〜より後/前(sau/trước ...) — dùng với thời gian để chỉ giới hạn đầu hoặc cuối. Ví dụ: 七時より後に始まるクラスを探します。
• 曜日と時間の表記(cách ghi thứ và giờ) — 18:30〜20:00 nghĩa là từ 18 giờ 30 đến 20 giờ. Ví dụ: 月・水の十八時半から二十時まで.

Bảng lịch xe buýt và giá vé

Bảng lịch xe buýt gồm điểm đến, giờ khởi hành, giờ đến và giá vé. Các thuật ngữ sau cần hiểu chính xác.

• 行き先(いきさき, điểm đến) — nơi cần đến. Ví dụ: 行き先が空港かどうか確認します。
• 出発(しゅっぱつ, khởi hành) và 到着(とうちゃく, đến nơi) — giờ khởi hành và giờ đến. Ví dụ: 出発は八時、到着は八時半です。
• 〜発(〜はつ, khởi hành lúc ...) — ví dụ 九時発 nghĩa là khởi hành lúc chín giờ. Ví dụ: 十時発のバスに乗ります。
• 料金(りょうきん, giá cước) — chi phí di chuyển. Ví dụ: 料金は千円です。
• 切符(きっぷ, vé) — vé di chuyển. Ví dụ: 切符を買いました。
• 駅前(えきまえ, trước nhà ga) và 空港(くうこう, sân bay) — tên các điểm đến phổ biến. Ví dụ: 空港行きのバスに乗ります。
• 安い(やすい, rẻ) — trái nghĩa là 高い(たかい, đắt). Ví dụ: このバスは一番安いです。
• 〜までに(chậm nhất là vào lúc ...) và 〜まで(đến ...) — までに diễn tả thời hạn cuối cùng để hoàn thành một hành động, còn まで diễn tả khoảng thời gian kéo dài đến một thời điểm nhất định. Ví dụ: 九時までに駅に着きたいです。
• 〜より安い / 〜より高い(rẻ hơn / đắt hơn ...) — mẫu so sánh giá. Ví dụ: 千円より安い切符を探します。
• 〜分かかる(mất ... phút) — diễn tả thời gian di chuyển. Ví dụ: 空港まで三十分かかります。